|
|
5. Portugal: uma nação de 900 anos
Constituído por uma estreita faixa atlântica de 200 km de largura e 600 km de comprimento e pelos arquipélagos dos Açores e Madeira, Portugal é o país mais ocidental da Europa. A sua configuração geográfica de Finisterra que levou o poeta Camões a dizer n’os Lusíadas, poema épico que se identifica com a nação portuguesa, que é lá que "a terra se acaba e o mar começa" e a sua rebeldia face ao poder hegemónico do reino de Castela predestinaram-no à aventura marítima. Portugal deve ao mar e à ousadia dos argonautas lusitanos, a sua individualidade como nação coesa, a sua inspiração no domínio das artes e das letras, a sua vocação universalista. Dando a conhecer novos mundos ao mundo, a viagem marítima de Vasco da Gama para a Índia, em 1498, constitui um marco milenário da História da Humanidade. No marulhar das vagas dos oceanos, Portugal inspirou-se para imaginar os mais belos motivos artísticos da arte manuelina do séc. XVI que exibe formas esplêndidas no Mosteiro dos Jerónimos em Lisboa ou no Convento de Cristo em Tomar, os mais belos poemas dos nossos maiores poetas, entre os quais Fernando Pessoa. Foi ainda certamente a bordo das naus, em noites de saudades da pátria, que nasceu a nossa canção nacional, o fado, dedilhado por dedos nostálgicos numa guitarra portuguesa. Construiu um grande império, o da Língua Portuguesa que deixou espalhada em terras de oriente e de ocidente. Hoje, a CPLP (Comunidade dos países de Língua Portuguesa) reúne para lá de Portugal cinco países africanos - Guiné-Bissau, Cabo-Verde, Angola, São Tomé e Príncipe e Moçambique - o Brasil e, muito em breve, Timor. Assim, cerca de 200 milhões de homens e de mulheres falam a Língua Portuguesa em todo o planeta. O mar que construiu a história gloriosa de Portugal constituiu-se, todavia, no séc. XX percurso de aviltamento e desespero da nação portuguesa, quando Salazar enviou os barcos carregados de armas para fazer a guerra contra os africanos que reclamavam o direito à independência. Fustigado por uma longa ditadura de 48 anos, Portugal isolou-se do mundo e esgotou-se em trabalho duro e mal remunerado para sustentar uma guerra impossível de vencer. A política cega de Salazar impedia o acesso à educação, à habitação, à saúde, ao desenvolvimento agrícola e industrial, à própria dignidade. Nas décadas de cinquenta e sessenta, portugueses do norte e do sul, do interior e do litoral, iniciaram com a maior coragem uma outra viagem, esta terrestre, por montes, vales e rios que atravessaram sem documentos na calada da noite, oferecendo Braços prontos para alugar, como diz o poeta Manuel Alegre, a países cujas línguas desconheciam mas que lhes ofereciam com generosidade o pão que a terra portuguesa negava. Em 25 de Abril de 1974. os capitães do exército colonial tomaram corajosamente a iniciativa de derrubar a mais longa ditadura europeia, assegurando a criação de um estado democrático que se vem desenvolvendo e modernizando em todos os domínios. Em 1986, Portugal passou a fazer parte, com a Espanha, da União Europeia, utilizando com grande mérito os subsídios comunitários na construção de estradas, escolas, hospitais, fábricas e outras infra-estruturas da maior importância para o desenvolvimento de um estado moderno. Batalhou para acabar com o analfabetismo, reatou laços de amizade com as ex-colónias, soube ganhar o respeito da comunidade internacional e integrar-se de pleno direito no continente europeu, sem jamais perder a sua vocação atlântica. Tem uma população de 10 milhões de habitantes no país e cerca de 4 milhões na diáspora que continuam a assegurar desde os países do norte da Europa, à África, à Ásia e à América a vocação errante, de grande abertura e humanismo, do Homem português.
Portugal,
une nation vieille de 900 ans. La mer, qui a construit la glorieuse histoire portugaise est devenue, au XXe siècle, un chemin d’avilissement et de désespoir quand des bateaux plein de soldats sont partis faire la guerre contre des africains qui réclamaient leur droit à l’indépendance. Malmené par une dictature de 48 ans, le Portugal s’est isolé et épuisé dans un travail dur et mal rémunéré pour soutenir une guerre impossible à gagner. Cette politique aveugle a empêché l’accès à l’éducation, au logement, à la santé, au développement agricole et industriel, à la dignité même, d’une grande partie de la population. Dans les années cinquante et soixante, des portugais de toutes les régions du pays ont entamé, avec un courage certain, un autre voyage, terrestre cette fois, qui les a conduits, par monts et par vaux, le plus souvent clandestinement, vers des pays dont ils ignoraient les langues mais qui leur offraient le pain que la terre portugaise leur niait. Le 25 avril 1974, des jeunes capitaines de l’armée coloniale ont fait tomber la plus longue dictature européenne, assurant la création d’un état démocratique qui depuis se développe et modernise dans tous les domaines., Depuis qu’il est entré dans l’Union Européenne, en 1986, le Portugal a su utiliser efficacement les subsides communautaires pour développer les infrastructures indispensables dans un état moderne. Il a lutté contre l’analphabétisme, renoué des liens d’amitié avec les anciennes colonies. Il a su ainsi mériter le respect de la communauté internationale et s’intégrer de plein droit dans le concert européen, sans jamais abdiquer de sa vocation atlantique. Le Portugal est riche d’une population de 10 millions d’habitants vivant sur son territoire et d’environ 4 millions dans la diaspora qui, dans le monde entier, témoignent de la vocation de voyage, d’ouverture et d’humanisme du peuple portugais.
Portugal, een 900-jarige natie. Het meest westelijke land van Europa dat zich over een lengte van 600 km uitstrekt aan de Atlantische Oceaan en 200 km diep landinwaarts gaat, waartoe ook de Azoren en Madeira behoren: dat is Portugal. Zijn geografische ligging die de grote dichter Camões ertoe bracht om het in zijn bekende episch gedicht Os Lusíadas te omschrijven als de plaats waar het land ophoudt en de zee begint en zijn rebellie tegen de Spaanse overheersing bestemden het voor tot ontdekkingsreizen via die zee. Portugal dankt aan die zee en aan de durf van zijn zeevaarders, zijn eigenheid als homogene natie, zijn inspiratie op het vlak van kunsten en letteren, en zijn universele roeping. De zeereis van Vasco da Gama naar Indië in 1498 betekent een mijlpaal in de geschiedenis van de mensheid en leerde de wereld nieuwe werelden ontdekken. In het rollen van de golven van de oceanen vond Portugal de inspiratie voor de mooiste kunstmotieven van de zestiende eeuwse Manuelijnse stijl, waarvan het klooster van de Hiëronymen in Lissabon en de Burcht van de Ridderorde van Christus in Tomar de sprekendste voorbeelden zijn. Uit dit beeld ontstonden de mooiste gedichten van onze grootste dichters, waaronder Fernando Pessoa. Tevens ontstond vast en zeker aan boord van die schepen tijdens de nachten vol heimwee naar het vaderland ons nationale lied, de fado, door nostalgische vingers getokkeld op een Portugese gitaar. Portugal bouwde een groot rijk uit, dat van de Portugese taal, verspreid van Oost naar West. Vandaag verenigt de CPLP (de gemeenschap van de portugeestalige landen) naast Portugal vijf Afrikaanse landen – Guiné Bissau, Kaapverdië, Angola, São Tomé e Príncipe en Mozambique – Brazilië en heel binnenkort Timor Lorosae. Alles samen spreken tweehonderd miljoen mensen op deze aardbol Portugees. De zee die de glorierijke geschiedenis van Portugal opbouwde, zal in de twintigste eeuw echter ook de weg naar vernedering en wanhoop van de Portugese natie betekenen wanneer Salazar zijn schepen vol wapens uitstuurt om oorlog te voeren tegen de Afrikanen die hun recht op onafhankelijkheid opeisten. Gegeseld door een achtenveertig jaar durende dictatuur trok Portugal zich uit de wereld terug en putte zich uit in hard en slecht betaald werk om een oorlog te bekostigen die het onmogelijk kon winnen. De blinde politiek van Salazar verhinderde de toegang tot onderwijs, wonen, gezondheidszorg, industriële en landbouwontwikkeling en tot de eigen waardigheid. Tijdens de jaren vijftig en zestig begonnen Portugezen uit het Noorden en het Zuiden, vanuit het binnenland en van aan de kust met volle moed een andere reis. Dit keer over land, bergen, dalen en rivieren die ze overstaken zonder documenten, in de duisternis van de nacht, om zichzelf te verhuren in vreemde landen waarvan ze de taal niet kenden, maar hen vrijgevig het brood aanboden dat hun vaderland hen onthield. Braços prontos para alugar zoals de dichter Manuel Alegre schreef. Op 25 april 1974 namen de officieren van het koloniale leger moedig het initiatief de langste Europese dictatuur omver te werpen. Ze beloofden de oprichting van een democratische staat die zich kon ontwikkelen en moderniseren op alle terreinen. In 1986 sloot Portugal zich met Spanje bij de Europese Unie aan. Het gebruikte met veel verdienste de gemeenschapsgelden voor de constructie van wegen, scholen, ziekenhuizen, fabrieken en andere infrastructuren van groot belang voor de ontwikkeling van een moderne staat. Het voerde een strijd tegen analfabetisme, knoopte opnieuw vriendschapsbanden aan met zijn ex-kolonies, wist het respect van de internationale gemeenschap te winnen en zich met volle recht in het Europese continent te integreren zonder echter zijn atlantische roeping te verliezen. Portugal telt tien miljoen inwoners in het land zelf en bijna vier miljoen die uitgezwermd zijn en die hun roeping van zwervers, van grote openheid en humanisme, van dé Portugees blijven verzekeren vanuit de landen in het Noorden van Europa, naar Afrika, Azië en Amerika.
Portugal: a nation 900 years old. Occupying a narrow strip of land 200km wide and 600km in length at the western Atlantic coast of the Iberian Peninsula, mainland Portugal together with the archipelagos of Azores and Madeira, is the most western of European countries. The epic poet Camões described the motherland in Lusíadas as "the place where the land ends and the sea begins". Its particular geographical location and rebellious behaviour towards the Spanish kingdom of Castela destined Portugal to maritime discovery and exploration. The importance of the sea is reflected everywhere in portuguese art, architecture and literature. The Monastery of Jerónimos in Lisbon and the Convent of Christ in Tomar are excellent examples of XVI Century "Manuelina" art. The portuguese expanded the frontiers of mankind, new worlds were discovered, new navigation tools and charts made it possible to break free from coastal navigation allowing distant lands to be discovered. The portuguese presence and culture is still visible today in a number of regions all over the world. The portuguese language itself is spoken by more than 200 million people all across the globe. After the prosperity came stagnation with the portuguese nation enduring a dictatorship regime that lasted for 48 years, strangling the economic and social development of the nation. The collapse of the portuguese colonial empire coincided with the return to Democracy on April 25, 1974 when a "coup d’état" brought down Salazar and opened the road to freedom and progress once again. In 1986, Portugal joined the European Union and since then has enjoyed considerable social and economic progress. There is still much to do, but the portuguese people still share some of traits of their resolute ancestors; a warm and passionate people capable of mastering their own destiny.
|
||||||||||||||||||||||||
| último update: 22/05/2002 |